“Meshkujt janë fëmijët tanë fëmijët e një gruaje”, gruaja proteston nudo kundër abuzimit me gratë.

Protestë e pazakontë ajo e djeshmja në Tiranë. Me qindra vajza e gra dhe aktivistë të shoqërisë civile protestuan në mbrojtje të 15-vjeçares së abuzuar ditë më parë në Mirditë. Një grua kishte zgjedhur një lloj proteste të veçantë. Ajo protestoi nudo, ndërsa mban në duar pankartën ku shkruhej: “Meshkujt janë fëmijët tanë, fëmijët e një gruaje”. Ditën e djeshme u organizua një protestë e madhe në kryeqytet. Gra e vajza, të rinj e aktivistë të shoqëerisë civile, marshuan ditën e dielë me pankarta në duar, për të sensibilizuar opinionin publik kundër dhunës ndaj grave.

Protesta kundër abuzimit me gratë

Shkak kësaj here u bë përdhunimi në grup i një 15-vjeçareje nga Mirëdita. Duket se nuk po mjaftojnë protestat për të reaguar ndaj abuzimeve me gratë. Megjithatë, dje u pa edhe një lloj proteste e pazakontë për vendin tonë. Ajo e një gruaje nudo, e cila mbante në duar një pankartë në të cilën shkruhej: “Meshkujt janë fëmijët tanë, fëmijët e një gruaje”.

Me qindra gra kanë mbajtur pankarta me shprehje pikante, për ta bërë më të ndjeshme shoqërinë shqiptare në luftë kundër abuzimit të tyre.

Numri i grave të abuzuara në vendin tonë po rritet çdo ditë e më shumë dhe edhe më i madh është numri i atyre të cilat nuk e marrin guximin të denoncojnë. Në një shoqëri maskiliste si e jona, vazhdon të drejtohet gishti i fajit mbi viktimën e abuzuar.

Sensibilizimi i shoqërisë shqiptare

Për hir të së vërtetës, edhe për shkak të protestave të tilla, shoqëria jonë ka nisur të sensibilizohet, edhe pse jo aq sa do të donim të gjitha ne. Viktimat e pamundësive dhe vogëlsive të burrave, mbeten gratë dhe fëmijët, çka ngre alarmin për ndryshimin e edukimit sidomos të brezave të rinj.

Ende në shoqërinë shqiptare nuk është kuptuar se nëse ka një motor që e ka shtyrë sado pak përpara këtë shoqëri, është gruaja ajo që e ka vënë në lëvizje këtë motor. Vërtetësia e saj të vjen në mend kur bisedon me të huajt që jetojnë e punojnë në Shqipëri dhe që dinë ta shquajnë mirë forcën e saj. Bëhet me dije se e njëjta temë proteste ka qenë ditën e djeshme edhe në Durrës.

“Janë bijtë e grave, por nuk janë si ne”, do të këndonte Mia Martini dhe fjalët e gjetura të tekstit të këngës vazhdojnë të jenë aktuale. Nuk e dimë se kur do të marrë fund kjo situatë makabre, por duam të theksojmë se jemi pjesë e protestës për të Drejtat e Grave dhe luftës kunder abuzimit.

Historia tronditëse e Lady Gaga-s, shtatzanë dhe e braktisur pas përdhunimit

Lady Gaga

Princi Harry nuk ishte i vetmi që rrëfeu në pjesën e parë të serialit dokumentar “The Me You Can’t See”. Dokumentari që flet për shëndetin mendor, përfshiu edhe të mirënjohurën Lady Gaga. Ajo zbuloi mes lotësh, historinë tronditëse të jetës së saj, përdhunimin në moshën 19 vjeçare, shatëzaninë dhe braktisjen pas përdhunimit. Lady Gaga është nga ato artiste që nuk e ka fshehur të shkuarën e saj të vështirë. Dhe tani rikthehet të rrëfejë më shumë. Historia tronditëse e përdhunimit, ndërsa ishte 19 vjeç, përmban detaje shokuese.

LEXO EDHE: Lady Gaga i bën homazh “Made in Italia”, të gjitha veshjet gjatë xhirimeve të filmit të Gucci-t në Romë

Përdhunimi dhe shtatzania e Lady Gaga-s

Ishte një producent muzikor ai që do të përdhunonte Lady Gaga-n, kur ajo ishte vetëm 19 vjeç. Stari i muzikës pop nuk do ta harronte kurrë këtë moment të tmershëm të jetës së saj, që pastaj do t’i shënjonte të gjithë jetën. I gjithë rrëfimi i saj u bë në serialin dokumentar lançuar nga princi Harry dhe Oprah Winfrey.

Një producent më tha: ‘Hiqi rrobat’. Unë thash jo. Por më thanë se do ta “digjnin” muzikën time nëse nuk zhvishesha”, shpjegon Lady Germanotta, sipas Insider. Duke shtuar se nuk do të donte të përballej më me atë njeri.

Prej andej filloi dhuna.

Unë isha i mbyllur në një studio për muaj të tërë. Personi që më përdhunoi më la shtatzënë, në cepin e rrugës së shtëpisë së prindërve të mi, sepse villja dhe ndihesha keq”, thotë diva mes lotësh.

Kriza psikologjike dhe stresi post-traum

Pas gjithçkaje që i kishte ndodhur, Lady Gaga tregon se nuk ishte më e njëjta. Kriza psikologjike ishte e thellë. Vite më pas asaj i duhej të shkonte në spital për një dhimbje fizike që ndiente prej kohësh. Një dhimbje që i dukej familjare. Kriza psikologjike, dhimbje e paranoja, gjithçka rridhte nga trauma e saj që më pas do ta çonin edhe në mendime vetvrasëse.

Mjekët nuk gjetën asgjë në trupin e saj, me gjithë rezonancat që i bënë, por trupi i saj e njihte dhimbjen. Ishte i njëjtë me atë që kishte pasuar pasi ishte përdhunuar.

Lady Gaga foli edhe për post-traumën, së cilës do t’i shtohej edhe sindroma e fibromialgjisë, sëmundje të cilën e bën me dije vetë diva.

Më pas shërimi do të ishte një rrugë e gjatë, mes terapive dhe muzikës. Por fantazmat e së shkuarës janë në kokën e saj. Ajo nuk mund t’i mbaj dot lotët sa herë i kujtohen sekuencat e dhimbshme të jetës së saj.

Angelina Jolie pozon e mbuluar nga bletët në Ditën Botërore të mbretëreshave të eko-sistemit

angelina jolie e mbuluar nga bletet

Me rastin e Ditës Botërore të Bletës, “National Geographic” publikoi një video të Angelina Jolie, ambasadores së UNESCO-s dhe imazhit së projektit Guerlain “Gratë për Bletët”, e mbuluar nga bletët, insektet e çmuara. E gjitha kjo për të tërhequr vëmendjen dhe rritur ndërgjegjësimin e publikut për rëndësinë e tyre. Kohët e fundit, gjithmonë e më shumë është ngritur alarmi, lidhur me rrezikimin e jetës së bletëve dhe prishjen e eko-sistemit që sjell si pasojë kjo.

bleta mbi nje lule

Dita Botërore e Bletës u festua ditën e djeshme, më 20 maj. Kjo ditë është shpallur e tillë në vitin 2017, nga Asambleja e Përgjithshme e Kombeve të Bashkuara për të rritur ndërgjegjësimin e publikut për rolin e rëndësishëm që luajnë këto insekte në jetën tonë. Por edhe për të paralajmëruar në lidhje me rreziqet serioze që ata kanë.

Për këtë Angelina Jolie, ish-ambasadore e projektit ” Women for Bees” e Unesco-s, në bashkëpunim me markën Guerlain, doli e para në pistë me një ndërmarrje tepër të guximshme. Synimi për të tërhequr rreth bletëve sa më shumë bletarë e dashamirës të insekteve të çmuara.

Kështu u realizua videoja e National Geographic, në të cilën Jolie shfaqet e mbuluar nga bletët për 18 minuta, nën objektivin e fotografit dhe bletarit Dan Winters.

Videoja e veçantë e Angelina Jolie për Ditën Botërore të Bletës

Aktorja amerikane u fotografua dhe u filmua e mbuluar në trup nga bletët. Fotografi i apasionuar edhe në bletari, Dan Winters, bëri të pavdekshmë imazhe dhe video gati të frikshme. Por, rëndësia e të gjithë kësaj ishte përtej frikës së pickimeve, ishte për të sensibilizuar të gjithë rreth asaj çka bleta do të thotë për jetën e planetit.

Rëndësia e bletëve për jetën e të gjithëve ne është e jashtëzakonshme, pa to shumica e frutave do të zhdukeshin nga tryezat tona. Së fundmi bletët janë tepër të rrezikuara për shkak të ndryshimeve klimaterike dhe ndryshimit të mjedisit të tyre të përhershëm.

18 minuta e mbuluar me bletë, videoja që të lë pa fjalë

Vetë fotografi ka treguar se si lindi ideja:

”Ishte Angelina ajo që mendoi për portretin e vetes të mbuluar me bletë. Unë jam një bletar dhe kur m’u besua detyra për të punuar me të, shqetësimi im kryesor ishte siguria. Xhirimet gjatë pandemisë, me pajisje të plota dhe bletë të gjalla, e bënë të vështirë punën”.

Për realizimin e videos, Winters përdori teknikën e njëjtë me kolegun e tij, Richard Avedon. Ky i fundit, 40 vjet më parë, “krijoi” Portretin e famshëm të një bletari. Fotografi përdori një feromon të veçantë, të formuluar nga i njëjti entomolog që ndihmoi Avedon, Ai pastaj e aplikoi atë në ato pjesë të trupit të Jolie, ku ai donte që bletët të pushonin.

Në set të gjithë ishin të veshur me kostume mbrojtëse, me përjashtim të aktores.

“Angelina qëndroi e palëvizur mrekullisht, e mbuluar nga bletët për 18 minuta, pa u thumbuar. Të jesh afër bletëve është gjithmonë një përvojë që më lë pa fjalë”, tha Winters.

Më parë ka qarkulluar edhe pamjet e një gruaje shtatzanë, e mbuluar nga rreth 20.000 bletë, por videoja e Jolie është vërtetë një realizim elegant. Redaksia jonë i bashkohet zërave që ngrihen për mbrojtjen e bletës, kësaj mrekulli nga e cila varet i gjithë planeti.

30 vjeç dhe ende beqare? Epo shkaku është diçka që bëjmë të gjithë

kohe e zene me pune

Cili është shkaku që je ende beqare, edhe pse ke mbushur 30 vjeç? Epo ka ca studime edhe për këtë. Dhe studiuesit mendojnë se shkaku është diçka që bëjmë të gjithë. Puna është “armiku” më i madh i marrëdhënieve romantike, pohojnë studiuesit. Marrëdhëniet dashurore, dhe jo vetëm, kanë filluar të bëhen pak të komplikuara. Shkak bëhet koha e munguar e, sidomos, puna. Gjithsesi ka edhe arsye të tjera për shkaqet e “beqarisë” suaj. Le t’i zbulojmë bashkë më poshtë. 30-vjeçarë, fillojmë nga puna! 🙂

Mos na thuaj se u beson akoma princit dhe princeshës së kaltër të përrallave! Po çfarë ka që nuk shkon tek ty, xhanëm? Hej, qetësohu! Asgjë që nuk shkon nuk ka në ty! Ja ta shohim së bashku arsyen, që është më e thjeshtë se kaq.

LEXO EDHE: Pse vajzat e bukura dhe inteligjente vendosin të qëndrojnë beqare

Beqare dhe 30 vjeçe? Mund të jetë faji i punës suaj

Çfarë mendoni për kalvinizmin?

Pyetja mund t’ju duket e çuditshme, por është një nga ato që mund të na ndihmojë të kuptojmë pse jeni ende beqarë në ditët e sotme. Pa hyrë në detaje, duke e marrë pak “sipërfaqësisht”, doktrina kalviniste që ne kemi mësuar në shkollë fliste për shpëtimin përmes punës. Ju kujtohet sa “e çuditshme” ju dukej kur kalvinistët e vinin theksin te puna e vështirë dhe e zellshme? Epo, me sa duket tani të gjithë jemi bërë (ca më shumë e ca më pak) kalvinistë. Sipas studiuesve, në fakt, puna është armiku më i madh i marrëdhënieve romantike!

Një studim i kryer nga Guardian “numëroi” se sa martesa (dhe gjithashtu sa marrëdhënie intime) janë bërë vitet e fundit.

Trendi është në rënie të theksuar dhe e bën situatën vërtet groteske: a mos rastësisht kemi harruar të dashurohemi?

Arsyet që shtyjnë marrëdhëniet dashurore

Studiuesit mendojnë se një nga shkaqet e të qenit 30 vjeç dhe ende vetëm, mund të lidhet me punën. Në fakt, të gjithë ne punojmë shumë më tepër se më parë dhe jeta jonë tani është plotësisht e orientuar rreth punës. Prandaj nuk është për t’u habitur që jeta dashurore është tharë: tani mbetet të mendoni vetëm për kolegët tuaj! Padyshim, që në mes ka hyrë edhe pandemia, ankthi i lidhur me sëmundjet dhe pamundësia për të dalë e për të pirë një gotë verë me miqtë.

Por nuk është vetëm ky shkak: nga ana sociale, dëshira për t’u përmbushur është bërë gjithnjë e më e ngutshme, ndërsa mundësitë po zvogëlohen gjithnjë e më shumë. Dhe pastaj, mjafton vetëm të krahasosh veten me “miqtë” e mediave sociale, të cilët flasin vetëm për anët pozitive të jetës së tyre, për t’u ndier më pas i pashpresë.

E nga duhet t’ia fillosh? Nga puna, natyrisht! Sa më shumë të jeni të përqendruar te suksesi (i cili, natyrisht, nuk është faj), aq më pak mendoni për marrëdhëniet.

E gjeni veten në rrjetet sociale duke kërkuar një partner për të dalë e për të kaluar disa momente të lumtura, por pa u shqetësoni për t’i njohur më shumë. Madje në të 30-tat, kjo nuk është as e thjeshtë, ndaj herë pas here mungon edhe dëshira.

Gjej ekuilibrin!

Çështja, me sa duket, është kjo: jeni shumë i/e zënë për t’u afirmuar si profesionist dhe duke “kontrolluar” atë që bëjnë të tjerët. Me pak fjalë, nëse jeni ende vetëm në moshën 30 vjeç, arsyeja mund të qëndrojë në pamundësinë e bërjes së kompromiseve në jetën tuaj. Dhe mjafton të pyesni veten për këtë: sa orë punoni ose sa orë i kushtoni punës, përtej orëve kur jeni zyrtarisht në punë? Sa herë flisni vetëm për kolegët ose për ato që kanë ndodhur në punë dhe sa energji “humbni” për t’u zemëruar, reflektuar dhe trishtuar nga puna juaj?

Të gjitha këto ndjenja e bëjnë marrëdhënien tuaj me dashurinë pothuajse inekzistente. Një gjë, veçse, e kemi në dorë për ta bërë: të mësojmë të gjejmë ekuilibrin e duhur. Shumë e vështirë, e dimë, por DUHET!

Vajza e Demi Moore, Tallulah Willis, jep leksione autosqime në Instagram

Tallulah Willis me nenen Demi Moore

Vajza e Demi Moore dhe Bruce Willis, 27-vjeçarja Tallulah Willis, shkruan një post të ndierë në Instagram, në të cilën flet hapur për mungesën e autosqimës së saj. Gjithçka që rrodhi si pasojë e krahasimit estetik me të ëmën. Leksione autosqime të vlefshme për çdokënd.

Pasi luftoi për një kohë të gjatë me varësitë dhe çrregullimet e të ngrënit, vajza e vogël e Demi Moore dhe Bruce Willis bën outing në Instagram, duke folur hapur për mungesën e vetëvlerësimit që i lindi nga konfrontimi i vazhdueshëm me nënën e saj . Një konfirmim i mëtejshëm se për yjet e Hollywood-it jeta që duket përrallore nga jashtë, është plot me dritë- hije. Por gjithmonë vjen koha për vetëdijësim dhe rilindje. Dhe edhe për Tallulah.

Nëna e bukur dhe rrjetet sociale

“U desh shumë kohë për ta pranuar”, shkruan Tallulah Willis në Instagram

“1) Plakja është diçka përtej kontrollit tonë, koha kalon dhe fytyra ndryshon. 2) Kam ndëshkuar veten, sepse nuk isha aq e bukur sa nëna ime. Që nga lindja më thoshin se isha kopja perfekte e babait tim, Bruce Willis, dhe kjo më bëri të bindja veten se nuk duhej të më donin për shkak të pamjes sime mashkullore. Sa gabohesha!”.

Postimi vazhdon me një seri konsideratash mbi peshën e madhe të paraqitjes në epokën e mediave sociale dhe mbi rëndësinë më aktuale se kurrë, të shërimit të plagëve të brendshme duke praktikuar dashurinë e përditshme për veten.

Ka shumë gjëra që mund të bëhen sipas Tallulah, që nga minimizimi i pranisë së pasqyrave, shkëputja nga rrjetet sociale personale, për të kaluar më shumë kohë duke parë gjëra argëtuese, si meme dhe gags komike. Mund të lexohen romaneve fantastike, të bëhen biseda me njerëzit që kuptojnë se çfarë po kaloni apo të ecni në ambiente të hapura e deri te mbajtja e një ditari. Nga frymëmarrja thellë, në humbjen e kohës me një banjë të nxehtë dhe produkte cilësore të bukurisë.

Të gjitha këto shërbejnë për autosqimën dhe janë një leksion i vlefshëm.

Tallulah nga histori e pasigurive te fejesa e lumtur

Postimi, në formë auto-rrëfimi dhe leksioni për pasiguritë më të thella, vjen në një moment të lumtur, menjëherë pas fejesës zyrtare me partnerin Dillon Buss.

Në të kaluarën, jeta e 27-vjeçares Tallulah është shënuar nga probleme me varësi dhe çrregullime të të ngrënit që kanë rezultuar në luhatje të konsiderueshme të peshës. E fundit, por jo më pak e rëndësishmja, në këtë peizazh të artë, por të dhimbshëm, marrëdhënia mes kundërshtive me nënën e saj Demin, dikur e varur nga alkooli. Tani për aktoren gjithçka shkon mirë dhe ajo ka vite esëll.

Pikërisht një vit më parë, vajza e vogël e familjes Willis shkruajti:

“Unë nuk kam biseduar me nënën time për gati 3 vjet. Por pastaj përmes introspeksionit kuptova vlerën terapeutike të faljes dhe më në fund pranova se sa magnetike është prania e saj në jetën time”.

Terapitë e çuditshme kundër koronavirusit. Kanë ndodhur vërtetë!

qeni viziton te zotin ne terapi intensive

Situata e koronavirusit ka ndikuar së tepërmi në mendjet e të gjithëve ne. Për këtë arsye njerëzit kanë provuar gjithçka, me në bazë dashurinë, për të ndihmuar terapinë spitalore të njerëzve që kanë luftuar me Covid 19. Kanë ndodhur vërtetë dhe janë terapitë e çuditshme që kanë funsionuar, pasi siç kemi thënë edhe në një artikull, situata koronavirus shoqërohet me ankth dhe vetmi.

letra per te semuret covid
Letra zemre për luftëtarë të panjohur

Ozana nga Pistoia, një qytet në Itali, kur pa filmimin e kamionëve me trupat e atyre që kishin humbur betejën me covid, mori përsipër diçka shumë emocionuese dhe humane. Vendosi të shkruaj letra dore, për të sëmurët në repartin e terapisë intensive, edhe pse nuk i njihte.

Pa emër marrësi dhe pa emër dërguesi, vetëm një adresë marrësi të sigurt, spitalit dhe reparteve covid. Fjalët ishin prej dashurie dhe prej mikeje. Të gjitha ato që ndiente t’i shkruante dikujt, të cilit duhej t’i jepte forcën për të luftuar, duke ofruar dorën e saj në luftën e përbashkët.

E gjitha kjo në mënyrë mjaft njerëzore, sikur të shihte në sy një të njohurin e vet dhe të donte të ishte pjesë e komunitetit të tij të luftës.

letra per te semuret covid
Distancat thyhen me fjalë

Me dhjetra letra, disa prej të cilave i lexonin vetë infermieret për të sëmurët e tyre në terapinë intesive dhe lot, lot njerëzor të fjalëve të dashura, përqafimeve të largëta dhe shkonjave që puthnin.

Distancat thyhen me fjalën dhe vetmia gjithashtu. Ata që morën letrat kuptuan se nuk ishin të vetëm, komuniteti i tyre i mendonte, familjarët, miqtë dhe po, edhe të panjohurit.

Covid u përpoq të instalonte frikën dhe ndarjen, por njerëzit demosntruan se janë më të fortë se kaq, më të fortë se kjo. Askush nuk meriton të luftojë betejën e tij i vetëm, sidomos kur armiku është i njejtë për të gjithë.

Me dorën që shkruan dashurinë për tjetrin, Ozana u bë familja e të gjithë atyre të cilëve u mbërriti fjala e saj. Dikush u prek dhe u shkreh në lot, por u mbush me forcën e të mos qenit as vetëm e as i dobët. Shkronjat u shndërruan në armë dhe arma ishte dashuria njerëzore.

Shembuj të tillë janë modeli ynë i heroit, sidomos kur heronjtë përbëhen nga shkronja zemre, bërë bashkë në fjalë dashurie.

“Ilaçi special”. Chicca iziton të zotin në terapinë intensive.

Një tjetër terapi funksionale është ajo e vizitës së qenit të shtëpisë, në ambientet e terapisë intensive.

Qeni Chicca nuk e sheh të zotin që prej një muaji, pasi ky i fundit është në terapinë intensive. Specialistët së bashku me infermierët e një spitali në Belcolle, një tjetër spital covid në Italinë fqinje, bën të mundur vizitën emocionuese. Dhe ky nuk është rasti i vetëm që qeni shoqëron të zotin e sëmurë.

E dimë të gjithë që kafshët tona shtëpiake, por sidomos qentë, japin dashuri pa kushte. E njëjta gjë ndodhi me Chicca-n, i cili vizitoi të zotin në spital, nën masa të rrepta sigurie.

Nga të gjithë të dhënat, pacienti ka treguar përmirësim të parametrave të tij, mbas vizitës së dashur, por edhe të çuditshme.

Nga filmimet u pa një situatë tepër emocionale, ndërsa qeni besnik ndjeu aromën e mikut të tij human dhe kërkonte me çdo kusht të shkonte tek ai.

“Bushtër” dhe “shërbëtore” nuk duhet të jenë sinonime të fjalës “grua”. Pas Oxford Dictionary Press, reagon edhe enciklopedia italiane Treccani. Po fjalori shqip a është në rregull?

Kushdo që njeh italishten shkon për të marrë referenca të fjalëve të ndryshme apo të sinonimeve, më shumë se kudo, te fjalori Treccani. Ndër fjalorët italian, është më i përdorshmi, më i sakti dhe më i gjëri. Por, një nismë e firmosur nga 100 firmëtarë dhe me në krye Maria Beatrice Giovanardi, arriti të heqë nga përdorimi online i fjalorit, sinonimet me kuptim përkeqësues dhe fyes të fjalës “grua”.

Enciklopedia Treccani, më në fund, ndryshon sinonimin e gruas në fjalorin në internet. Ju nuk do të lexoni më “cagna” (bushtër), “zoccola” (kurvë”) apo “serva” (shërbëtore), por do të gjeni shprehje që përfaqësojnë një lloj tjetër gruaje më të qenësishme dhe më në përputhje me realitetin.

Lufta e aktivistëve për ndryshimet e fjalorëve

Më parë, Maria Beatrice Giovanardi, një grua italiane në karrierë dhe aktiviste e të drejtave të grave, dërgoi një kërkesë për fjalorin prestigjoz anglez, Oxford Dictionary, lidhur me ndryshimet që duheshin bërë në fjalën “woman” (grua), duke pasur parasysh referencat seksiste.

Pas një viti debati, kërkesa e saj u përmbush me motivacionin:

“Fjalorët e Oxford Dictionary Press pasqyrojnë, ose më mirë të themi diktohen, nga mënyra në të cilën përdoret gjuha. Dhe kjo është përcaktuar vetëm nga provat se si njerëzit realë përdorin gjuhën angleze në jetën e tyre të përditshme”.

Kështu zëdhënësi i fjalorit prestigjioz të anglishtes antike dhe moderne botuar nga shtëpia botuese Oxford University Press, shpjegoi pse në nëntorin e shkuar, pas më shumë se një viti nga kërkesa dhe peticioni për heqjen e referencave seksiste të fjalës “woman” (grua) nga aktivistja italiane, kanë rënë dakord të ndryshojnë termin.

Oxford Dictionary Press thekson të ketë “ndërmarrë një rishikim të hollësishëm të fjalorit dhe të fjalëve të thesarit dhe shembuj të përdorimit për zërin “grua” dhe shumë terma të lidhur me të. Ka zgjeruar mbulimin e fjalorit në fjalën “grua” me më shumë shembuj dhe fraza idiomatike, që përshkruajnë gratë në mënyrë pozitive dhe aktive. Sinonimet ose kuptimet fyese janë etiketuar qartë si të tilla dhe përfshihen vetëm aty ku ka dëshmi të përdorimit në botën reale. Etiketat ‘ofenduese’ dhe ‘të adaptuara’ janë aplikuar në gjithnjë e më shumë terma që i referohen grave dhe vajzave, veçanërisht për ato që kanë të bëjnë me pamjen fizike dhe sjelljen seksuale”.

Por, sigurisht që duke qenë italiane më shumë se “grua e botës”, lufta e aktivistes nuk u ndal aq më shumë në “shtëpinë e saj”. Së bashku me 100 firmëtarë, Maria Beatrice i dërgoi të njëjtën kërkesë edhe enciklopedisë Treccani, duke kërkuar të ndryshojnë zërin seksist me një më barazues dhe aderues me rolin e grave në shoqëri.

Pas dy muajsh debatë dhe përgjigjesh negative të enciklopedisë italiane, me justifikimin se fjalët kanë një histori që nuk mund të shuhet, më në fund Treccani modifikon fjalën “grua” në fjalorin e tij.

Ndryshimi në fjalorin Treccani

Apeli theksonte se si nga ana tjetër fjala “burrë” ishte përcaktuar si “biznesmen”, “gjeni”, “burrë me zemër” etj.

Gjithsesi, më në fund Treccani, që midis të tjerash është edhe një referues shkollor, bëri ndryshimin duke shoqëruar edhe ai fjalët me kontekst përkeqësues me etiketa. Përveç kësaj, në fund të shpjegimeve, është vendosur një paragraf sqarues, në të cilin shkruhet:

“Në shprehje të shumta, të konsoliduara në përdorim, pasqyrohet një markë misogjiniste, e cila, përmes gjuhës, një kulture shumëshekullore e mbizotëruar nga burrat, e depërtuar në kuptimin e zakonshëm, ka mbizotëruar në konceptimin e gruas. Fjalori, duke i regjistruar për qëllime dokumentacioni, edhe këto forma dhe shprehje, siç qarkullojnë në gjuhën e sotme të folur ose dëshmohen në traditën letrare, do të nënvizojë gjithmonë, shoqëruar, karakterin e tyre negativ ose fyes”.

Po në Shqipëri?

I hodhëm një sy Fjalorit të Gjuhës së Sotme Shqipe, i cili edhe pse i kufizuar me 40.000 fjalë, është referenca më e sigurt, dhe nuk vumë re ndonjë sinonim të papërshtatshëm te fjala “grua”. Ajo që na ra në sy qe vetëm se krahasuar me fjalën “burrë”, shpjegimi i fjalës “grua” është relativisht i “rënë shkurt”, ndërsa “burri me fletë” shpërthente nga shpjegimet.

Sdoqoftë, duke qenë shqiptarë e dimë mirë se sa rëndësi i jepet burrërisë tek ne, aq sa në fjalorin tonë të shqipes ekziston edhe fjala “burrëreshë”.

Nga ana tjetër, ndoshta do të duhet që komuniteti LGBTQIA+, por edhe aktivistët e të Drejtave të Njeriut, të lëvizi e të kërkojë njohjen e dashurisë së tyre, e si pasojë ndryshimin në fjalorin e shqipes, duke qenë se në të përcaktimet e “burrë” dhe “grua” si bashkëshortë u takojnë vetëm të kundërtave, pra: grua, bashkëshortja e një burri dhe burrë, bashkëshorti i një gruaje. Gjë që në fjalorët e gjuhëve të tjera po rregullohen me shpejtësi, në mos janë rregulluar.

redaksia e revistës Vip

© të gjitha të drejtat janë të rezervuara

Çfarë duhet të bësh kur sheh ato dy tiket e tmerrshme blu në mesazhe dhe “pika jote e dobët” nuk përgjigjet?

Mbase nuk e kishe menduar që do të ndodhte dhe ty, por: mirë se erdhe në club! Le ta marrim pak me qetësi dhe të shohim të gjithë obsionet e çfarë do të thote dhe si të sillesh, kur të shfaqen ato tik-et blu në mesazhe dhe… asnjë përgjigje nga krahu tjetër.

Bëhet fjalë për “bishën e zezë” (ose më mirë “bisha blu”) e të gjitha marrëdhënieve 2.0, ato që rezistojnë edhe gjatë këtyre kohërave (të vështira) teknologjike.

Po flasim, natyrisht, për “shenjat” e famshme, ose konfirmimin e parjes së mesazhit, të cilat ndryshojnë me secilin aplikacion të mesazheve dhe që janë bërë, brenda një kohe të shkurtër, një mjet i vërtetë torturash, falë Markut të Zukembergëve.

Atëherë, çfarë të bësh kur partneri ose “flaka” të lë “të varur”? Çfarë nënkuptojnë ato tiket e tmerrshme?

Ok, qetësohuni dhe marrni frymë thellë, tani do përpiqemi ta kuptojmë së bashku.  

Tik-et blu: çfarë do të thotë kur tjetri nuk u përgjigjet mesazheve tuaja

Përgjigja e parë që na vjen në mend për t’u thënë është: Asgjë.

Jo vetëm fjalë për fjalë (nëse dikush shikon, por nuk përgjigjet, sigurisht që nuk mund të ndodhë shumë) por edhe në mënyrë figurative.

Por çfarë njeriu është dikush që i lë të tjerët “të varur”, madje pa denjuar të përgjigjet?

Le të fillojmë me bazat. Çfarë do të thotë kur i shihni ato shenjat e frikshme blu në telefonin tuaj?

Padyshim që situata ndryshon nga personi në person dhe gjithashtu nga marrëdhënia në marrëdhënie: shenjat blu të të dashurit tuaj, pas një sherri, janë padyshim të ndryshme nga ato të një djali/vajze që sapo keni njohur!

Mesazhi i shenjave blu është shumë më i qartë (ose kështu mendojnë ata që “e përdorin” atë si një mjet komunikimi), sesa një traktat sociologjie.

“Nuk jam i interesuar”: të lësh dikë duke pritur për një përgjigje ose të mos denjosh shkëmbimin e fundit të komenteve, sikur edhe me një fjalë është, në fund të fundit, mesazh mjaft i qartë!

Pavarësisht nëse i dashuri juaj ose flaka juaj ka “shenjat blu” aktive ose jo, rezultati është vetëm një: kur dikush nuk kthen përgjigje, përgjigjia është se ata kanë diçka më të rëndësishme për të bërë.  

Padyshim, ka raste kur ne kemi mbetur “të varur” për shkak të një angazhimi: puna, angazhimet familjare, një nxitim për të kapur autobusin.

Ka situata të ndryshme sentimentale dhe relacionale, si dhe arsye të shumta pse përfundoni duke parë “çekun blu” në vend të një përgjigjeje.

Mos harroni se, nëse nuk ka pengesa dhe ngjarje të paparashikuara, mesazhi nuk mund të jetë më i qartë: personi në fjalë nuk ka absolutisht asnjë dëshirë t’ju përgjigjet.

Ngjarjet e papritura të përmendura më lart nuk janë justifikim! Nëse edhe një ditë të vetme, ju shikoni ato bishat blu, mos u ngatërroni. Personi në fjalë nuk është i interesuar. (Edhe nëse ai justifikohet apo sillet në një mënyrë që ta lë ta kuptosh këtë, besojini shenjave blu!

Po tani? Çfarë mund të bësh?

Çfarë të bëni kur dikush ju lë “imazhin”, pra shenjën që mesazhi është parë

Në përgjithësi, ka shumë pak për të bërë: pa marrë parasysh sa legjitime është të mos ndiesh interes, të sillesh vrazhdë nuk është kurrë përgjigjje.

Dhe tik-et blu janë paradigma e vrazhdësisë: ju jeni paralajmëruar!

Por çfarë mund të bësh, atëherë, kur dikush lexon dhe nuk përgjigjet?

Këtu janë hapat që duhet të ndiqni siç rekomandohet edhe nga Cosmopolitan.

pranoni refuzimin: i ndodh çdokujt në jetë të ndihet i refuzuar nga një person që i pëlqen dhe që e ka bërë të besojë se është i interesuar për të.

Mundohuni të familjarizoheni me këtë ide.

Nuk do të ketë asgjë mes jush, veçanërisht pasi lypni vëmendjen e dikujt, nuk është kurrë një fillim i mirë!

Shenjat blu janë refuzim (i pasjellshëm, natyrisht, por gjithmonë i tillë). Lexoi ato si një pikë ndalimi!

rilexoni atë që keni shkruar: ia vlen ta përdorni këtë mundësi, si një mundësi për t’u rritur. Çfarë keni shkruar që “krijoi” problemin? Çfarë ndodhi që e bëri tjetrin të humbte dëshirën për t’u përgjigjur?

Bëni pak autokritikë, veçanërisht nëse është e nevojshme, dhe përpiquni të kuptoni nëse dhe çfarë mund të keni gabuar me mënyrat ose fjalët tuaja.

mos shkruaj përsëri: jo, jo dhe absolutisht jo. Mos dërgoni një mesazh tjetër! A duhet vërtet t’ua shpjegojmë pse-në?

Dërgimi i një mesazhi tjetër do të nënkuptojë zhvlerësimin e kohës dhe personit tuaj, duke i dhënë shumë rëndësi një figure që ju lë me “këpucë” blu.

Injorimi, më tej, është teknika më e mirë për t’ia bërë të ditur se kishte gabuar (dhe gjithashtu për të ecur përpara sa më shpejt që të jetë e mundur).

përpiquni të kuptoni nëse është skemë: së pari ju lë të varur, pastaj bëhet i gjallë. Një ditë nuk përgjigjet me orë të tëra, tjetrën e gjen poshtë shtëpisë me një tufë lulesh.

Por çfarë dreqin nuk shkon?

Ndoshta e tij është një skemë, që përsëritet vazhdimisht, në të cilin ai ju “përdor” kur dëshiron të kalojë kohë me dikë dhe ju “hedh” kur ka “më mirë” në krah.

Vini re dhe veproni në përputhje me rrethanat!

Me pak fjalë, a ju la me “iriqkat blu”?

Epo, ai është me siguri dikush që nuk ia vlen kohën tuaj.

Tani e dini se çfarë të bëni: arkivoni bisedën dhe përqendrohuni… tek Vetja! Në fund të fundit, një bie mijëra ngrihen!

redaksia VIP

Tom Cruise kthen mbrapsht statujat e arta? Reformim në kinematografi, çfarë po ndodh me çmimet “Golden Globe”

Asnjë transmetim çmimesh në network-un NBC, që i ka transmetuar gjithmonë ato. Reforma në kinematografi ka filluar, por është e pamjaftueshme, ndërsa mister “Mision Impossibile” kthen mbrapsht çmimet tek dhënësit.

Me pak fjalë lëmsh, në një sektor të artit, i cili është përfolur më shumë nga gjithçka për shumëçka, që me Mee To e deri te Black Lives Matter.

Gjithsesi, NBC nuk do të transmetojë Golden Globe të vitit 2022. Premtimi i HFPA, Shoqata e Shtypit të Huaj, për të shtuar 20 anëtarë të rinj black deri në 2021-shin midis 87 të bardhëve, nuk u gjykua i mjaftueshëm. Për të ndryshuar seriozisht strukturën e Shoqatës që organizon çmimet, duhet “kohë dhe punë – thuhet në deklaratën e netëork-ut. Prandaj shpresojmë që organizata të punojë drejt qëllimit në mënyrë që shfaqja të transmetohet në janar 2023″.

Që kur Los Angeles Times zbuloi mungesën e gjithëpërfshirjes në Golden Globe, çmimet i kishin ditët e numëruara. Nën presionin e Time’s Up, organizata për mbrojtjen e viktimave të ngacmimeve seksuale, menjëherë u ngrit një fushatë presioni për një reformë të plotë.

Polemikat kanë të bëjnë kryesisht me një shtesë prej 20 anëtarësh nga komuniteti black, deri në 2021. Pastaj me rregulla të reja etike në lidhje me promovimet, zgjerimin e gazetarëve të kualifikuar etj.

Por duket se NBC nuk e mbajti fjalën.

Scarlet Johansson akuzon për seksizëm brenda Golden Globe

Scarlet Johansson, në një intervistë u shpreh se disa pyetje nga anëtarët e HFPA kanë qenë gati seksiste në të shkuarën.  

“Është gjithashtu një shoqatë e legjitimuar nga personazhe si Harvey Weinstein, për të grumbulluar pushtet në funksion të Oskareve. Më mirë të distancohesh nga HFPA”, u mësua të ketë thënë ajo për “Hollywood Reporter”

Tom Cruise kthen çmimet

Zëra kritikë, të rrallë edhe ka pasur, por asnjë nuk e çoi deri në fund aksionin, domethënë, të kthente çmimet mbrapsht. Por këtë duket se e bëri Tom Cruise. Ai ktheu tre statujat e arta Globe, të marra në 1990,1997, 2000, në shenjë indinjate.

Por a do të jetë i vetmi që e bën këtë? Mbetet për t’u parë.

Aq më tepër që në “muzeun e kinemasë” ka mbetur e pavdekshme skena e filmit “Klubi i grave”, në të cilin çmimi Golden Globe u quajt i shenjtë.

Rreziku nga Fomo (Fear of Missing Out), ose ankthi i të mos mbajtur ritmin në rrjetet sociale

Rrjetet Sociale i kanë lënë vendin këtij ankthi të ri social, FOMO, për të cilin është e dobishme të kuptojmë origjinën dhe mënyrat e mundshme të zgjidhjes.

Shumica e njerëzve ende nuk janë plotësisht të vetëdijshëm, por rrjetet sociale kanë zhvilluar në psikikën tonë një perceptim krejtësisht të ndryshëm të marrëdhënieve shoqërore dhe problemeve që janë të lidhura me to. Rritja e shpejtë e tyre i ka bërë përdoruesit të jenë vazhdimisht të lidhur me njëri-tjetrin dhe kjo, edhe pse nga njëra anëmund të ketë sjellë anë të mira, nga ana tjetër kanë sjellë zhvillimin e fobive të reja, përfshirë FOMO-n, ankthin që ka të bëjë me frikën e shkëputjes nga të rejat dhe zhvillimet e rëndësishme përmes rrjeteve.

Ekspertët e sektorit kanë ndërtuar një fushë të re studimi: le të shohim se si të identifikojmë ankthin shoqëror, rreziqet dhe mënyrat e mundshme për të dalë prej tij.

Çfarë është FOMO

FOMO është akronimi i “Fear Of Missing Out”, e cila vjen nga anglishtja dhe do të thotë frikë nga përjashtimi, duke iu referuar ndjenjës së ankthit të perceptuar nga ata që kanë frikë se diçka të rëndësishme do të humbasin, nëse nuk tregojnë vazhdimisht praninë e tyre në rrjetet sociale.

Në pak vite, rrjetet sociale janë bërë një pjesë aktive e jetës sonë, për të mos thënë një mjet përmes së cilit ne jetojmë vetë jetën. Kjo është arsyeja se pse format e reja të anktheve dhe fobive sociale kanë marrë hov.

FOMO është frika e të qenit jashtë, të mos qenit pjesë, ndoshta sëmundja e kohës sonë, fiksimi për të komunikuar dhe për të qenë pjesë e diçkaje, me konfrontim, me kontroll: frika se të tjerët po bëjnë diçka më interesante ose më të rëndësishme dhe se ju mund të jeni jashtë saj.

FOMO padyshim që ka disa aspekte, pasi kombinon frikën e humbjes së një përvoje të paharrueshme me ndjenjën se të tjerët bëjnë një jetë më përmbushëse, e cila gjeneron një impuls të vazhdueshëm për të kontrolluar atë që bëjnë të tjerët.

Literatura aktuale nënvizon se si kjo fobi është përhapur gjerësisht në shoqëri: të rinjtë dhe më pak të rinjtë nxiten, pavarësisht nga konteksti dhe situata në të cilën gjenden, për të kontrolluar mesazhet hyrëse dhe homepage-n e Facebook dhe Instagram, sikur të qenit i lidhur me internetin të qe gjëja më e rëndësishme si gjithçka tjetër, ashtu siç është kontrolli i vazhdueshëm i jetës së të tjerëve.

Thirrjet telefonike dhe bisedat ballë për ballë ndërpriten për të lëvizur nëpër historitë e Instagramit të ndjekësve të tyre ose për të kontrolluar pëlqimet e mbledhura nga fotoja e fundit e publikuar, sikur bota dixhitale mund të jepte më shumë argëtim ose informacion më tërheqës, të aftë për ta bërë atë moment unik dhe të sigurojë një pushim të këndshëm nga mendimet tona.

Në mënyrë të pavetëdijshme ose më me vetëdije, ndjesia alarmante e FOMO-s është ajo e humbjes së diçkaje që të tjerët po përjetojnë, me perceptimin pasues të të mos qenit në hap me të tjerët, gjë që përfshin nevojën për të qëndruar shpesh të lidhur në mediat sociale për të mos humbur asnjë nga lajmet dhe për të demonstruar se ato janë po aq interesantë.

Meqenëse në thelb është e vetëkuptueshme se që të jesh gjithmonë i informuar për atë që të tjerët bëjnë, automatikisht gjeneron një kuriozitet jo të shëndetshëm, paradhoma e një ndjenje inferioriteti, sipas së cilës askush nuk ndihet i barabartë.

Origjina e frikës

Sipas teorisë së vetëvendosjes, impulsi i bashkimit ose lidhja me të tjerët, është një nevojë e kuptueshme psikologjikisht për një qenie njerëzore, e cila padyshim merr një peshë të caktuar në psikikën e njerëzve. Sipas këtij koncepti, ne arrijmë në FOMO, kur kjo nevojë për lidhje perceptohet si e pa përmbushur, duke rezultuar në një mani të tepruar të kontrollit mbi atë që miqtë tanë bëjnë dhe publikojnë në rrjetet sociale.

Prandaj, meqenëse është një varësi psikologjike, ankthi gjenerohet automatikisht kur dikush e percepton veten të lidhur në mënyrë joadekuate, me pasojë frikën e ndërprerjes, përjashtimit, dhe për këtë arsye me përdorimin e detyruar dhe të ngultë të internetit, edhe atje ku nuk ka nevojë. Në këtë mënyrë, FOMO përshkruhet plotësisht në sferën e shqetësimit psikologjik dhe statusit depresiv.

Disa studime, përfshirë edhe atë të botuar nga Shoqata Amerikane e Psikologjisë, kanë analizuar shkaqet dhe zhvillimin e varësisë ndaj telefonave inteligjentë dhe lidhjeve të internetit tek të rinjtë: rreth tre të katërtat e të rinjve kanë demonstruar vuajtje përballë rrezikut të humbjes së asaj që po bënin bashkëmoshatarët e tyre, në një perspektivë të dëshirës së vazhdueshme për modelim dhe ngjashmëri tipike në fazën adoleshente dhe të zhvillimit. Gjithçka rrjedh nga kjo fazë, në të cilën nevoja për t’u shoqëruar me “të ngjashmit” bëhet gjithnjë e më e thellë dhe grupi të cilit i përket, bëhet mbështetja më e rëndësishme shoqërore.

Ndaj, adoleshentët dhe në një farë mase njerëzit në përgjithësi, përpiqen të plotësojnë këtë nevojë për lidhje dhe përkatësi duke përdorur mjetet e vëna në dispozicion, në këtë rast rrjetet sociale, të cilat duken se janë mjete perfekte për arritjen e qëllimit dhe mbi të gjitha rrisin gamën e tyre të njohurive dhe shkallës së famës së tyre.

Në origjinën e FOMO-s ekziston një komponent psikologjik dhe social, i njohur mbi të gjitha ndër më të rinjtë, por mbi të gjitha teknologjik: me rritjen e dixhitalizimit, mundësitë e takimit dhe ndërveprimeve shoqërore midis njerëzve janë zgjeruar. Telefonat smart krijojnë aksesin në Facebook, Tëitter dhe Instagram, e kështu ju mundësojnë të lidheni në mënyrë sociale në çdo kohë.

Por ky proces ka edhe implikimet negative, pasi komunikimi i dixhitalizuar është më i predispozuar të gjenerojë varësi nga interneti. Përdorimi i internetit ka lindur patologji dhe varësi të reja, të krijuara nga abuzimi i përditshëm, që mund të ndikojnë ndjeshëm në trup dhe mendje.

Parametrat më të rëndësishëm të FOMO-s:

ankthi dhe padurimi kur nuk kontrollohen njoftimet;

përhapja më e madhe e fenomenit tek të rinjtë, veçanërisht tek burrat;

përgjigje më e madhe ndaj problemit tek njerëzit me kapacitet të zvogëluar të vëmendjes;

dëshmi të fenomenit midis atyre që përdorin rrjetet sociale në ambientet shkollore;

mundësia e lidhjes së problemit me nivelin e ulët të vetëvlerësimit.

Një studim i fundit ka mbështetur edhe tezën, sipas së cilës FOMO është e lidhur ngushtë me përdorimin problematik të telefonave inteligjentë, një shpjegim, i cili mbyll rrethin e hapur me teoritë e ilustruara më sipër.

Në fakt, në mesin e sëmundjeve që lidhen me FOMO gjejmë nomofobinë, që është “Sindroma e Shkyçjes”, e identifikueshme si një frikë ekstreme për të mos qenë në gjendje të hyni në rrjetin celular, e karakterizuar nga ankthi dhe nervozizmi, që çojnë në kontrollin e pandërprerë të smartphone-i.

Në praktikë, kjo vorbull varësie nuk ndryshon aq shumë nga varësitë ndaj substancave, prandaj parandalimi i këtyre fobive të reja ka një rëndësi të konsiderueshme.